Optoppen: het kan wél in Soest

Waar onder meer het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) niet gelooft in optoppen, ziet houtskeletbouwer HDO het juist als een mooie oplossing. Mits de politieke besluitvorming meewerkt. Corporatie Portaal deed het in Soest. 

Met een gebrek aan beschikbare grond is de hoogte ingaan dé manier om toch woningen te kunnen toevoegen. Optoppen komt net als transformeren van bestaande gebouwen echter maar niet van de grond, constateerde het EIB onlangs nog. Al vindt hoogleraar Hilde Remøy dat te negatief gedacht. Een stad als Rotterdam stimuleert optoppen met eigen beleid.

20 appartementen in Soest 

Ondertussen is er in Soest druk opgetopt: op woongebouw Hoog Soestdijk zijn 20 sociale huurwoningen toegevoegd. 'Hoog Soestdijk laat zien dat optoppen een bijdrage kan leveren aan de woningopgave', aldus corporatie Portaal, die ook merkt dat dit soort projecten veel vraagt. 'Bouwen op een bestaand, bewoond gebouw is complex en vraagt om een zorgvuldige afweging. Met dit project hebben we niet alleen 20 woningen toegevoegd, maar ook waardevolle kennis opgedaan voor toekomstige projecten.' De nieuwe appartementen leverden reacties op van bijna 1.500 woningzoekenden. Bij dit project was Veluwezoom Verkerk Bouw betrokken.

Bestuurlijk vraagstuk

Volgens HDO Groep, gespecialiseerd in houtbouw (niet betrokken bij het project in Soest), ligt het knelpunt vooral bij gemeenten en is optoppen vooral een bestuurlijk vraagstuk. 'Zo besloot de gemeente Haarlem onlangs af te zien van een grootschalige aanpak, omdat optoppen volgens onderzoek te duur, juridisch complex en lastig uitvoerbaar zou zijn'. Maar directeur Jeroen Rutte vindt niet dat optoppen vooral een technisch probleem is. 'De techniek is de afgelopen jaren enorm vooruitgegaan. De grootste uitdagingen zitten tegenwoordig bij vergunningen, parkeerbeleid, regelgeving, VvE's en politieke besluitvorming.' Dankzij lichte bouwmethoden en prefab-oplossingen kunnen projecten vaak sneller worden gerealiseerd dan veel mensen denken, zo stelt hij. 'Als alle betrokken partijen de neuzen dezelfde kant op hebben, kunnen veel projecten veel sneller van start dan nu gebeurt. De techniek is zelden de reden waarom een project stilvalt.'

De echte uitdaging bij optoppen is om procedures eenvoudiger te maken en sneller tot besluiten te komen, aldus Rutte. HDO pleit daarom voor nauwere samenwerking tussen gemeenten, woningcorporaties, ontwikkelaars en bouwbedrijven. De groep is uitgenodigd voor een rondetafelgesprek in de Tweede Kamer over het beter benutten van de bestaande woningvoorraad. De gesignaleerde knelpunten zijn niet helemaal onbekend in Den Haag, want woonminister Boekholt-O'Sullivan kwam deze zomer met plannen om de drempels onder meer optoppen te verlagen.