Gemeente Dordrecht krijgt geen inzage in documenten Ballast Nedam

De gemeente Dordrecht heeft er nu niet voldoende belang bij om in documenten van Ballast Nedam te zoeken naar bewijs voor het mogelijk saboteren van een woningbouwproject van 720 huizen, heeft de rechter geoordeeld. 

De uitspraak, al begin deze maand gedaan, blijkt uit een brief die advocatenkantoor Stibbe namens Ballast Nedam aan het college van B&W van Dordrecht heeft gestuurd. De ontwikkelaar stelt de gemeente aansprakelijk voor het missen van de grote opdracht. De nieuwe juridische zet verwondert niet, want tussen de gemeente en de ontwikkelaar botert het al jaren niet meer. De gemeente wil het gebied Middenzone Gezondheidspark ontwikkelen, met in totaal 720 woningen en een parkeergarage verdeeld over twee fasen. In 2020 is het project aan Ballast Nedam gegund.

Vertraging of ommezwaai bij gemeente?

Maar later ontstond onenigheid omdat de gemeente zelf de bestaande en de nieuw te bouwen parkeergarage na oplevering wilde verwerven, zo is de visie van de advocaten van Stibbe. En daar wilde Ballast Nedam niet aan omdat aankoop zonder aanbesteding tegen de EU-regels is. In 2023 leken partijen er toch nog uit te komen, maar uiteindelijk liep de deal spaak. Volgens Stibbe onder meer omdat bij de gemeente intern de overtuiging heerste dat het voordeliger was om de parkeergarage niet te verkopen en daarna terug te kopen, maar gewoon zelf te houden. Verder zouden de slechte verhoudingen met het ziekenhuis zijn verzwegen.

De lezing van de gemeente is wat anders, zo bleek afgelopen dinsdag in de gemeenteraad: 'De termijnen werden niet gehaald', zo legde projectmanager Celine op de Laak de bal bij Ballast Nedam neer. 'Daarom is de ontwikkelovereenkomst beëindigd.' Zo was de startdatum van medio 2022 al niet haalbaar en konden beide partijen het niet eens worden over geluidsbelasting, financiële plannen en het omgevingsmanagement. Ballast Nedam stapte naar de rechter met een miljoenenclaim: er lag een overeenkomst en die moet nagekomen worden. Maar in 2024 wees de rechter die claim af; tegen die uitspraak loopt nog hoger beroep.  

Bewust blokkeren

En dan was er in februari nog de inval die de gemeente liet doen bij Ballast Nedam. Want de overtuiging was dat de bouwer zelf heeft aangestuurd op het falen van de onderhandeling over de ontwikkeling van de Middenzone en het college hoopte in interne documenten aanwijzigingen te vinden. Het bewijsbeslag dat toen is gelegd, is nog altijd onderwerp van discussie. 'Hierbij zijn onder meer gevoelige privé-informatie over (oud-)medewerkers van Ballast Nedam, school en sport van hun kinderen en de gezondheid van betrokkenen in beslag genomen. Ook is beslag gelegd op stukken die zien op een periode die buiten de reikwijdte van het door de rechtbank verleende verlof valt', aldus Stibbe.

Begin mei is dus het door de gemeente ingediende inzageverzoek door de voorzieningenrechter afgewezen wegens gebrek aan spoedeisend belang. 'Het bewijsbeslag is daarmee onrechtmatig', concludeert Stibbe. De ontwikkelaar stelt de gemeente daarom aansprakelijk voor de gevolgen ervan - onder meer voor vele tonnen aan gemaakte kosten. De gemeente is niet onder de indruk van de advocatenbrief en verwijst naar de uitspraak van de rechtbank uit 2024. Dat het bewijsbeslag onrechtmatig is, ziet het college anders: 'Voor het leggen van het bewijsbeslag heeft de gemeente verlof gekregen van de rechter. De rechtbank Rotterdam heeft in haar vonnis aangegeven geen spoedeisend belang te zien, maar er is geen rechterlijke uitspraak gewezen waaruit volgt dat het beslag onrechtmatig zou zijn of waaruit volgt dat het beslag moet worden opgeheven.'

Nieuw ziekenhuis

Ondertussen is de ontwikkelaar ook ter ore gekomen dat het plaatselijke Albert Schweitzer ziekenhuis van plan is om een nieuw ziekenhuis te bouwen op de plaats waar de 720 woningen zouden komen. De gemeenteraad lijkt daarmee te gaan instemmen. 'Het heeft er dus alle schijn van dat de gemeente haar eigen nakoming van de ontwikkelovereenkomst jegens Ballast Nedam onmogelijk aan het maken is.'

De advocaten die de gemeente bijstaan, vinden dat een doorstart van de ontwikkeling op de Middenzone Gezondheidspark verdedigbaar is. 'De nu aan uw raad voorgelegde beoogde wijziging van de invulling van het gebied maakt deze beoordeling niet anders', schrijft het college aan de gemeenteraad. 'De advocaten van de gemeente en het college zien daarom in deze brief van Stibbe geen aanleiding om af te zien van hetgeen nu aan u is voorgelegd.'

Alternatieve locatie voor woningbouw

De gemeente wil voor de 720 woningen wel een alternatieve locatie aanwijzen, met eenzelfde tijdsplanning (realisatie in 2030) en dezelfde verdeling met 30% sociale woningbouw. Er zijn diverse locaties in beeld, waarvoor de gemeente deze zomer de mogelijkheden in kaart brengt. Later dit jaar volgt dan een besluit. Ondertussen is het plan om in de Middenzone binnen twee jaar al wel 100 tijdelijke woningen neer te zetten. 

Hoe de parkeervoorziening er in het nieuwe plan uit komt te zien, is nog niet duidelijk. 'Wel is het altijd nodig dat die als eerste wordt gerealiseerd', aldus projectleider Op de Laak dinsdag.