Zomerserie: dat ándere... Noordeinde

Hoeveel Nederlandse winkelstraten hebben een heus paleis tussen de panden met etalages en uithangborden? Dat zal waarschijnlijk alleen het Noordeinde in Den Haag zijn. De straat neemt daardoor een bijzondere plaats in retailland in, maar heeft ook veel te bieden.

Bedrieglijk genoeg heet het eerste stukje winkelpromenade naar het Noordeinde nog Hoogstraat. Menig Hagenaar zal het niet weten, maar wie bij het Gouden Hooft begint te winkelen en denkt wat chique schoenenzaken links en rechts tegen te komen, is gewoon nog niet op het Noordeinde aanbeland, maar winkelt nog in de Hoogstraat. Het Noordeinde begint bij De Plaats. Ongemerkt verandert de straat van naam.

Gevelsteen voor Louis Napoleon

Het is een winkelstraat als geen ander: een paleis in het midden, een plein met een ruiterstandbeeld van Willem van Oranje, maar ook met flink wat horeca en een gerenommeerde feministische stichting, namelijk Tesselschade-Arbeid Adelt, die vrouwen ondersteunt bij hun studie of opleiding. Verder, om een indruk van de variëteit aan te geven, een etablissement dat ‘Massage op maat’ heet en een mega-vestiging van Dille & Kamille, dat leest u goed. Daar schuin tegenover een Franse kerk (Jesus la Lumière du Monde) en weer iets verder een chic hotel, Hotel Indigo, plus een horeca-adres dat zich Stocks & Bonds noemt. Daar ergens is ook een gevelsteen in het Frans, gewijd aan Louis Napoleon, ‘de broer van’, die hier koning was in de Franse tijd.

Potentiële klanten

Deze zomer stonden op snikhete dagen weer tientallen bezoekers in de rij voor Paleis Noordeinde. Allemaal passanten, allemaal potentiële klanten voor de winkels en horecazaken.

Noordeinde loopt nog door tot de Hogewal. De winkelende bezoeker komt in de straat voorbij een indrukwekkende hoeveelheid horeca, deels Italiaans getint, maar ook Indiaas en Zuid-Afrikaans, een Irish pub, een café dat Boekhandel heet (en boeken heeft). Daarnaast zijn er nog min of meer onverwachte winkels, zoals een platenzaak met voornamelijk nieuw vinyl (33/45), meerdere galeries, een kapper en zelfs een antiquariaat.

Julianadorp

Er is ook een Noordeinde in het Noord-Hollandse Julianadorp, een uitbreiding van het dorp. Het werd tijd, gezien de naam van het dorp, dat het een wijkje kreeg dat gewijd is aan de koninklijke familie en hun paleizen. Zo vinden we daar straten vernoemd naar Beatrix, Claus, Irene, Margriet, Christina, maar niet naar Bernard. Ook geen Juan Carlos, Pieter of Jorge Guillermo trouwens. Verder wel een Koningsbrink, maar geen Willem Alexanderstraat. Ook een Koningin Maximastraat is niet vergeten en prins Constantijn kreeg ook een straat, maar Friso dan weer niet. De straatnamencommissie heeft hier blijkbaar toch een selectie toegepast, waarbij klaarblijkelijk elke naam die tot protesten zou kunnen leiden, is vermeden. Want o wee, straks krijg je bewoners die publiekelijk gaan klagen dat ze niet in een straat willen wonen die vernoemd is naar een overspelige prinsgemaal of een roekeloze prins die buiten de piste skiet.

Twee van de hoofdstraten in de wijk zijn Noordeinde en Lange Voorhout. Met Noordeinde zal verwezen worden naar het paleis in Den Haag aan de gelijknamige straat. Julianadorp heeft ook straten met de namen Soestdijk en Het Loo, maar dan weer geen Laan van Huis ten Bosch of iets wat daarop lijkt. Het is al met al een soort miniatuur Den Haag, een Madurodam van Noord-Holland. Er zijn ook straten vernoemd naar de prinsessen. Prinses Amalia krijgt geen straat maar een hof, hoe toepasselijk!

Wilhelminadorp

Juliana was de moeder van Beatrix. Juliana’s moeder heette Wilhelmina, maar het dorp met die naam – Wilhelminadorp in Zeeland – is vernoemd naar de vrouw van Willem I en werd gesticht in 1815. Dat dorp heeft dan wel weer een straat die Noordeinde heet. Het is landelijk gebied. Een groter contrast met het Haagse Noordeinde is nauwelijks denkbaar.

Een ander dorp waarvan de naam koninklijke wortels heeft is Anna Paulowna in Noord-Holland. Zij was de echtgenote van Willem II. Het dorp ligt vlakbij Julianadorp en behoort tot dezelfde gemeente, Hollands Kroon.

Het mooie vestingstadje Willemstad in Zuid-Holland kreeg zijn naam in 1584 en is uiteraard vernoemd naar de Vader des Vaderlands Willem van Oranje. Het heeft geen Noordeinde, maar wel weer een Wilhelminastraat.