In Zuid-Holland, de provincie met veruit de meeste inwoners van Nederland, komt bijna de helft van de huishoudens in aanmerking voor een sociale huurwoning. Tegelijkertijd neemt het aandeel sociale huurwoningen verder af, blijkt uit de Jaarrapportage Woningbouw 2025 van de provincie.
Waar sociale huur in de provincie in 2020 nog goed was voor 29% van de woningvoorraad, was dat aandeel in 2024 gedaald naar 28,1%. In de regio Rotterdam nam het aantal corporatiewoningen in dezelfde periode zelfs in absolute zin af, met 1.862 woningen.
De ontwikkeling staat op gespannen voet met de omvang van de doelgroep. Volgens de provincie komt bijna de helft van alle Zuid-Hollandse huishoudens in aanmerking voor een sociale huurwoning. Dat maakt de cijfers extra opvallend, omdat Zuid-Holland de meest bevolkte provincie van Nederland is en de druk op de woningmarkt er groter is dan waar ook.
Tegelijkertijd lopen de wachttijden verder op. Afhankelijk van de regio wachten woningzoekenden inmiddels tussen de drie en ruim acht jaar op een sociale huurwoning.
Ook in de nieuwbouwplannen wordt de achterstand voorlopig niet ingelopen. Van de geplande woningen voor de periode 2026-2030 valt slechts 27,3% in het sociale segment, waardoor het aandeel sociale huur verder onder druk dreigt te komen.
Kosten, locaties en bezwaren
Gedeputeerde Anne Koning (volkshuisvesting) noemt de cijfers zorgwekkend. ‘Bijna de helft van alle Zuid-Hollandse huishoudens komt in aanmerking voor sociale huur. Als we nu niet bijsturen, wordt het nóg moeilijker om een betaalbaar huis te vinden.’
Volgens de provincie ligt een belangrijke oorzaak bij de beperkte investeringsruimte van woningcorporaties. Corporaties kampen met stijgende bouw- en renovatiekosten en een tekort aan geschikte bouwlocaties. Daarnaast zorgen bezwaarprocedures geregeld voor vertraging van projecten.
Voor middeninkomens wordt de situatie eveneens steeds nijpender. Zo zijn er in Zuid-Holland volgens de rapportage minder dan dertig tot vijftig woningen beschikbaar binnen het maximale hypotheekbedrag van circa € 213.500 dat een startende onderwijzer kan financieren.
Het goede bouwen
Koning benadrukt dat de discussie niet alleen over productieaantallen moet gaan. In een reactie op LinkedIn stelt zij dat de woningbouwopgave te vaak wordt beoordeeld op het aantal gerealiseerde woningen. ‘We worden aangesproken op hoeveel we bouwen, maar is over een paar jaar niet meer de vraag: hebben we wel het goede gebouwd?’
Volgens de gedeputeerde raakt de afname van sociale huur direct aan de wooncrisis. Zij wijst op starters die noodgedwongen langer bij hun ouders wonen, huishoudens die de middenhuur niet kunnen betalen en senioren die geen passende woning kunnen vinden.
Afschaffen vennootschapsbelasting
De provincie roept gemeenten daarom op meer sociale huurwoningen te programmeren. Ook vraagt Zuid-Holland het Rijk om de vennootschapsbelasting voor woningcorporaties af te schaffen en aanvullende fiscale maatregelen te treffen, zodat corporaties meer sociale huur- en middenhuurwoningen kunnen realiseren.
