Saam is een woongebouw van Vorm dat specifiek is gericht op 55+’ers. ‘De betrokkenheid van de bewoners maakte dat er een enorme snelheid kwam in het project’, zegt ontwikkelaar Eveline van de Bovekamp.
Vorm zet zich in voor de doorstroming van senioren op de woningmarkt en startte in 2025 met de bouw van Saam. Dit baanbrekende seniorenproject in Leiden gaat zowel sociale huur als koopwoningen herbergen. Er komen 60 appartementen, waarvan 24 sociale huur- en 36 koopwoningen. Die bevinden zich in één gebouw, waar gedeelde voorzieningen en gemeenschapszin centraal staan. Het project speelde zich in de kijker als één van de finalisten van de Care & Cure Award 2026 van PropertyNL.
Sociale component
De bewoners nemen gezamenlijk beslissingen over de inrichting van gemeenschappelijke ruimtes, de tuin en de energievoorziening. Het gebouw wordt voorzien van een collectieve energieoplossing voor warmte/koude en warm tapwater. Deze voorziening wordt gedeeld met de naastgelegen woon–zorglocatie van Libertas, waardoor ook dit complex wordt verduurzaamd. ‘Saam sluit perfect aan op de behoefte aan toekomstbestendige woningen voor ouderen’, zegt wethouder Wonen Julius Terpstra. ‘Niet alleen vanwege het woningaanbod, maar juist door de sociale component: zelfstandig wonen, maar wel in verbinding met elkaar. En het draagt bij aan doorstroming: ouderen die kleiner willen wonen in hun eigen wijk, maken ruimte voor bijvoorbeeld jonge gezinnen.’
Het idee voor Saam komt voort uit de Stichting Woongroep Ouderen ProfBurgwijk (SWOBP), opgericht door 55+’ers uit de aangrenzende burgemeesters- en professorenwijk. Zij wilden een woonvorm die zelfstandigheid combineert met onderlinge betrokkenheid. De gemeente Leiden, woningcorporatie Ons Doel en Vorm gingen er vervolgens mee aan de slag.
De appartementen van 46 tot 120 m² worden ontworpen door Lugten Malschaert Architecten en bieden ruimte voor twee- of driekamerwoningen. De opzet nodigt vrijblijvend uit tot contact: ‘Je hoeft niet elke maandagmiddag koffie te drinken met elkaar, maar het is wel de bedoeling dat je omkijkt naar je buren. Door bepaalde onderdelen bewust open te laten, geven we toekomstige bewoners de kans het gebouw naar eigen wens in te vullen en elkaar op een creatieve manier te leren kennen’, zegt Eveline van de Bovekamp, projectontwikkelaar bij Vorm.
Eigen stempel
De verkoop startte begin 2025 en de appartementen waren al snel verkocht. Inmiddels zijn er groepjes gevormd waarin de aanstaande bewoners, zowel kopers als huurders, samen aan de slag gaan met de verdere vormgeving van Saam, vertelt Van de Bovenkamp. ‘Er is bijvoorbeeld een groep die zich samen met een interieurarchitect buigt over de verdere afbouw. Ze zijn vrij om keuzes te maken, maar we zien dat ze soms kiezen om iets niet te doen omdat het te duur wordt.’
Een ander groepje richt zich op de vraag hoe je nu precies een woongroep vormgeeft. ‘Ze stellen bijvoorbeeld zelf een reglement op. Een van de uitgangspunten is dat je geen mantelzorger voor elkaar bent, maar wel naar elkaar omkijkt. En er komt een ballotagecommissie om ervoor te zorgen dat ook nieuwe bewoners bij de groep passen en zich committeren aan de manier waarop iedereen binnen Saam met elkaar omgaat. Er is ook een groep die de binnentuin ontwerpt, dus alle bewoners kunnen er vanaf het begin hun stempel op drukken, al anderhalf jaar voor de oplevering.’
Veel tijd
Een groot voordeel daarbij was dat Saam al tien jaar lang een wens was van de in SWOBP verenigde buurtbewoners. ‘We zijn anderhalf jaar lang elke twee weken in gesprek geweest met alle betrokkenen. Dat kostte ons veel tijd, maar het voordeel was dat wij geen marketing nodig hadden voor dit project. Bovendien zorgde juist de betrokkenheid van de bewoners ervoor dat er een enorme snelheid in het project zat. Tussen idee en omgevingsvergunning zat nog geen twee jaar. Dat geeft aan dat we bij de gemeente boven op de stapel lagen.’
Motivatiebrief
Voor Saam hebben mensen uit de Leidse professorenwijk voorrang gekregen, en wie zich het eerst had gemeld, kreeg ook de eerste keus. ‘Geïnteresseerden werden wel beoordeeld op in welke mate ze binnen het Saam-concept passen. Kandidaat-huurders moesten een motivatiebrief schrijven aan Ons Doel, omdat het wel de bedoeling is dat er mensen komen wonen die ook echt de verbinding met hun medebewoners willen zoeken.’
Klaar voor zorg
Hoewel er in het project geen zorgvoorzieningen zijn opgenomen, is er wel rekening mee gehouden dat de woningen geschikt zijn voor zorg aan huis, zegt Van de Bovenkamp. ‘Denk aan levensloopbestendige badkamers en slaapkamers en aan extra brede gangen.’
Vorm wil meer werk maken van seniorenwoningen; zo is Van de Bovenkamp nu bezig met een soort ‘urban knarrenhof’. ‘We kijken daarbij naar vragen als hoe je de bereikbaarheid waarborgt. We willen daar zeker verder mee aan de slag en hopen na de gemeenteraadsverkiezingen verdere stappen te kunnen zetten.’
Gepubliceerd in PropertyNL Magazine nr. 2, 27 februari 2026
